The Chinese translation is being made; the original is shown for now.
Inheemse organisaties bereiden een protestactie in Paramaribo voor als de regering niet vóór 25 november concrete stappen zet voor de erkenning van hun collectieve grondenrechten en de aanpak van de mennonietenkwestie. Stanley Liauw Angie, voorzitter van de Organisatie Inheemsen in Suriname (OIS), en Lloyd Read van het Inheems Kolectief Suriname (IkSur) vinden dat de regering onvoldoende doet om de leefgebieden van inheemse gemeenschappen te beschermen. Zij eisen ook onderzoek naar de personen die de komst en vestiging van mennonieten in Suriname mogelijk hebben gemaakt.
De twee vertegenwoordigers uitten hun bezorgdheid tijdens een bezoek met activist Erlan Sleur aan het gebied waar mennonieten zich hebben gevestigd. Volgens hen gaat de kwestie veel verder dan de aanwezigheid van een groep buitenlandse landbouwers. Zij zien een bedreiging voor de collectieve grondenrechten, het milieu en de toekomst van inheemse en tribale gemeenschappen.
Liauw Angie zegt dat inheemse organisaties de regering herhaaldelijk hebben gevraagd om uitvoering te geven aan rechterlijke uitspraken over hun grondenrechten. Ook hebben zij voorstellen ingediend voor wettelijke bescherming van hun traditionele leef- en woongebieden. Concrete resultaten blijven volgens hem uit. De organisaties hebben de regering nog enige ruimte gegeven om maatregelen te treffen. Als die uitblijven, willen zij vóór de onafhankelijkheidsviering van 25 november in Paramaribo protesteren. Een actie rond 23 november wordt voorbereid, maar de definitieve datum en uitvoering moeten nog worden vastgesteld.
Liauw Angie benadrukt dat de erkenning van collectieve grondenrechten centraal staat. De inheemse gemeenschappen willen niet opnieuw worden afgescheept met toezeggingen of beperkte grondgebieden. Hij verwijst naar voorstellen die traditionele gezagdragers en inheemse organisaties in 2017 gezamenlijk hebben uitgewerkt. Daarin staat volgens hem de bescherming van het traditionele leven en de collectieve belangen van inheemse gemeenschappen voorop.
De regering moet volgens de OIS-voorzitter uitvoering geven aan bestaande rechterlijke uitspraken en werk maken van wetgeving die aansluit bij de voorstellen van de gemeenschappen zelf. Hij verwerpt oplossingen waarbij slechts vijf of tien kilometer rond dorpen wordt beschermd, omdat traditionele leefgebieden veel groter zijn en ook jacht-, vis- en andere gebruiksgebieden omvatten.
De onvrede beperkt zich niet tot grond. Liauw Angie wijst erop dat in verschillende dorpen het onderwijs moeizaam op gang is gekomen en dat ook de gezondheidszorg tekortschiet. Volgens hem moet de overheid eerst haar verplichtingen tegenover de oorspronkelijke bewoners nakomen voordat zij grote stukken grond beschikbaar stelt voor nieuwe landbouwprojecten.
Mennonieten
Lloyd Read vindt dat de overheid zich niet uitsluitend moet richten op de mennonieten die zich in Suriname hebben gevestigd. Volgens hem moet vooral worden onderzocht wie hun komst heeft georganiseerd, wie de gronden heeft aangewezen en welke afspraken met overheidsfunctionarissen zijn gemaakt. Read stelt dat de mennonieten mogelijk zijn aangetrokken door personen die zakelijke belangen hebben bij grootschalige landbouw en grondtransacties. Hij vindt dat de overheid moet nagaan welke rol politici, tussenpersonen en andere betrokkenen daarbij hebben gespeeld.
De vertegenwoordiger van IkSur benadrukt dat de verantwoordelijkheid voor eventuele onregelmatigheden niet zonder meer bij de mennonieten zelf mag worden gelegd. Als blijkt dat personen hun komst hebben gefaciliteerd in strijd met wettelijke voorschriften, moeten volgens hem ook die personen ter verantwoording worden geroepen. Liauw Angie sluit zich aan bij de oproep tot onderzoek. Hij wil dat de regering de achtergrond van de grondafspraken volledig blootlegt en optreedt tegen eventuele misstanden. De beschuldigingen over betrokkenheid van tussenpersonen en politici zijn tijdens het bezoek niet met documenten onderbouwd.
Ontbossing
Read waarschuwt dat de vestiging van grootschalige landbouwgemeenschappen op termijn verstrekkende gevolgen kan hebben voor het Surinaamse bos. Hij vreest dat steeds grotere oppervlakten zullen worden ontgonnen en dat traditionele leefgebieden daardoor onder druk komen te staan. Volgens hem kan het probleem niet worden teruggebracht tot de vraag hoeveel mennonieten momenteel in Suriname verblijven. Het gaat om de toekomstige bestemming van grote bosgebieden en de gevolgen voor volgende generaties.
Ook wanneer landbouwprojecten formeel buiten erkende dorpsgebieden liggen, kunnen zij volgens Read invloed hebben op de leefomgeving van inheemse en tribale gemeenschappen. Bossen, rivieren, jachtgebieden en andere natuurlijke systemen staan immers met elkaar in verbinding.
Hij roept daarom inheemse en marrongemeenschappen op gezamenlijk op te komen voor de bescherming van hun leefgebieden. Ook maatschappelijke organisaties, kerken en de pers moeten volgens hem meer aandacht besteden aan de gevolgen van grootschalige grondtransacties en economische activiteiten in het binnenland. Read vindt dat de regering bij de ontwikkeling van landbouwprojecten rekening moet houden met de rechten van gemeenschappen die al generaties lang afhankelijk zijn van het bos.
Vervuiling
De vertegenwoordigers plaatsen de mennonietenkwestie in een breder verband van aantasting van het binnenland. Zij wijzen daarbij op vervuiling door mijnbouwactiviteiten en de gevolgen voor de gezondheid en bestaansmogelijkheden van bewoners. Read haalt de situatie rond Pikin Saron aan, waar zorgen bestaan over de kwaliteit van rivierwater en vissen. Hij vindt dat de overheid onvoldoende duidelijkheid geeft over de uitkomsten van onderzoeken en over maatregelen om bewoners te beschermen.
Volgens hem worden gemeenschappen gewaarschuwd om bepaald water niet te gebruiken, terwijl onvoldoende wordt uitgelegd wanneer het weer veilig is en welke alternatieven beschikbaar zijn. Ook Liauw Angie uit zorgen over het gebruik van giftige stoffen in het binnenland. Hij stelt dat inheemse en marrongemeenschappen worden geconfronteerd met gezondheidsrisico's, terwijl de overheid onvoldoende optreedt en betrokken bewoners niet goed informeert.
Tijdens de gesprekken werd verwezen naar onderzoek naar vissen en mogelijke aanwezigheid van schadelijke stoffen. De vertegenwoordigers verlangen dat de overheid onderzoeksresultaten openbaar maakt en duidelijk aangeeft welke maatregelen worden genomen. De precieze onderzoeksuitkomsten konden tijdens het bezoek niet onafhankelijk worden vastgesteld.
Oproep aan Simons
Read richt zich rechtstreeks tot president Jennifer Simons. Hij vraagt haar om de bevolking, en in het bijzonder de inheemse en tribale gemeenschappen, actief te betrekken bij besluiten over hun leefgebieden. Volgens hem kan de president op steun rekenen wanneer zij daadwerkelijk optreedt tegen misstanden en de rechten van gemeenschappen beschermt.
Stanley Liauw Angie en Lloyd Read
De vertegenwoordigers vinden dat de regering niet kan blijven volstaan met overleg, commissies en toezeggingen. Zij willen zichtbare resultaten bij de erkenning van grondenrechten, de bescherming van het milieu en de aanpak van de mennonietenkwestie. Liauw Angie zegt dat de inheemse organisaties nog hopen dat de president vóór het einde van het jaar concrete stappen zal zetten. Tegelijkertijd wordt de voorbereiding van een protestactie voortgezet. Als de regering niet reageert, willen de organisaties hun onvrede nog vóór 25 november in Paramaribo laten blijken.
Voor beide vertegenwoordigers staat vast dat de strijd niet uitsluitend om de mennonieten gaat. Het gaat volgens hen om de vraag wie over de grond en natuurlijke rijkdommen van Suriname beslist, en welke bescherming de oorspronkelijke bewoners daarbij krijgen.